Adam Silver không đùa giỡn. Khi ông bước lên bục phát biểu vào thứ Tư, thông điệp đã rõ ràng: hệ thống xổ số NBA đang được cải tổ. Lại một lần nữa. Đây không chỉ là những điều chỉnh nhỏ; Silver muốn những thay đổi cơ bản. Ông ấy đã chán ngấy việc các đội công khai, hoặc ít nhất là minh bạch, cố gắng thua.
Ông ấy nên như vậy. Giải đấu đã chiến đấu trận chiến này trong nhiều năm. Nhớ khi Philadelphia 76ers chấp nhận "The Process" trong mùa giải 2014-15, kết thúc với thành tích 18-64? Hoặc mùa giải 2015-16, khi họ có thành tích 10-72? Người hâm mộ đã phải chịu đựng nhiều năm bóng rổ tệ hại trong lịch sử để đổi lấy lời hứa về những lượt chọn hàng đầu. Nó đã thành công, ở một mức độ nào đó, mang về cho họ Joel Embiid và Ben Simmons. Nhưng nó không đẹp. Văn phòng giải đấu chắc chắn không thích hình ảnh đó.
Vấn đề là, hệ thống hiện tại, được điều chỉnh vào năm 2019 để làm phẳng tỷ lệ cược, đã không ngăn chặn được thực trạng này. Ví dụ, Detroit Pistons đã kết thúc với thành tích tệ nhất giải đấu là 14-68 vào năm 2023-24, mặc dù có Cade Cunningham và Jalen Duren. Washington Wizards cũng không kém xa với 15-67. Đây không phải là những đội cạnh tranh. Họ được xây dựng để thua, hoặc ít nhất là được xây dựng với tầm nhìn dài hạn đến mức thành công ngắn hạn chỉ là một suy nghĩ sau. Hệ thống xổ số hiện tại mang lại cho ba đội tệ nhất mỗi đội 14% cơ hội giành lượt chọn số 1. Đó vẫn là một động lực khá tốt để trở nên tệ hại.
Nhìn xem, việc cố tình thua không phải là mới. Nó đã là một phần của thể thao chuyên nghiệp từ rất lâu rồi. Houston Rockets có thành tích 17-65 vào năm 1983-84 và giành được Hakeem Olajuwon. San Antonio Spurs có thành tích 20-62 vào năm 1996-97 và chọn Tim Duncan. Chỉ riêng hai cầu thủ đó đã thay đổi quỹ đạo của các đội bóng của họ trong nhiều thập kỷ. Phần thưởng cho việc xuống đáy có thể là rất lớn. Một tài năng thế hệ có thể biến một đội bóng luôn thua thành một nhà vô địch.
Đây là vấn đề: khi nhiều đội công khai cạnh tranh để giành vị trí cuối bảng, nó làm giảm chất lượng sản phẩm. Tôi đã tham dự một trận đấu của Pistons vào tháng Hai, nơi họ bị dẫn trước 30 điểm trong hiệp ba. Năng lượng trong nhà thi đấu… thưa thớt. Người hâm mộ thông minh. Họ biết khi nào một đội không cố gắng giành chiến thắng. Họ cũng biết khi nào ban quản lý tập trung vào những quả bóng bàn hơn là những chiến thắng thực sự. Mối quan tâm chính của Silver là tính toàn vẹn cạnh tranh. Ông ấy muốn mọi trận đấu đều có ý nghĩa, hoặc ít nhất là mọi đội đều thực sự cố gắng giành chiến thắng trong mọi trận đấu. Đó là một mục tiêu cao cả, ngay cả khi nó có vẻ hơi không tưởng trong một giải đấu được thúc đẩy bởi vốn dự thảo và tài năng siêu sao.
Vậy, các lựa chọn của Silver là gì? Ông ấy đã đề cập đến "những thay đổi cơ bản." Một ý tưởng đã được đưa ra trong nhiều năm là một giải đấu "play-in" cho các đội xổ số. Hãy tưởng tượng một kịch bản trong đó các đội tệ nhất đấu với nhau, và đội chiến thắng sẽ giành được lượt chọn số 1. Điều đó chắc chắn sẽ khuyến khích chiến thắng, ngay cả đối với các đội yếu. Hoặc có lẽ một hệ thống thưởng cho các đội chỉ bỏ lỡ vòng loại trực tiếp, mang lại cho họ tỷ lệ xổ số tốt hơn như một giải thưởng an ủi. Điều đó sẽ trừng phạt việc cố tình thua hoàn toàn.
Một khái niệm khác là vòng tuyển chọn "bánh xe", nơi các đội luân phiên qua các vị trí tuyển chọn trong một chu kỳ nhiều năm, đảm bảo mọi người cuối cùng đều có được một lượt chọn hàng đầu, bất kể thành tích. Điều đó khá cấp tiến, nhưng nó sẽ loại bỏ động cơ để thua. Dự đoán nóng của tôi? Bất kể Silver thực hiện điều gì, nó sẽ không hoàn toàn ngăn cản các đội ưu tiên các lượt chọn dự thảo trong tương lai hơn là các chiến thắng hiện tại. Sức hấp dẫn của một Victor Wembanyama hay một LeBron James quá mạnh. Các đội sẽ luôn tìm ra một lỗ hổng, một cách để "tệ hại có mục đích." Họ có thể không trắng trợn như vậy, nhưng chiến lược cơ bản sẽ vẫn còn.
Cuối cùng, Silver muốn bảo vệ hình ảnh của giải đấu và đảm bảo người hâm mộ nhận được một sản phẩm cạnh tranh mỗi đêm. Vòng thay đổi tiếp theo đối với hệ thống tuyển chọn sẽ là một vòng quan trọng. Dự đoán táo bạo của tôi: NBA sẽ chuyển sang một hệ thống trong đó xổ số hoàn toàn ngẫu nhiên giữa các đội không vào vòng loại trực tiếp, không có trọng số dựa trên thành tích nào cả. Đó là cách duy nhất để thực sự không khuyến khích việc thua.